Mijn wereld van autisme

Dit weekend las ik Mijn wereld van autisme, van Birsen Bașar. Birsen is, bij mij, bekend geworden door haar deelname aan The Undateables (nu The Dateables!) van NPO. Ze is een jonge vrouw van 29 met autisme, die zich daar niet voor schaamt of dat verborgen probeert te houden, maar zich juist inzet om meer bekendheid te geven aan autisme bij vrouwen, en specifiek aan autisme in de Turkse gemeenschap.

Mijn wereld van autisme is een dun boekje (61 pagina’s) met korte teksten over autisme in situaties in Birsen’s leven. De schrijfvorm was voor mij even wennen. De teksten zijn geschreven in een soort dichtvorm, het zijn volledige zinnen die als het ware “opgeknipt” zijn over meerdere regels. Dit maakte het soms lastig te lezen voor mij, maar laat (zo vul ik zelf in) zien hoe het in Birsen’s hoofd gaat.

De teksten
Veel van de situaties die Birsen beschrijft zijn heel erg herkenbaar en ik heb ook een paar keer moeten lachen of juist moeten slikken. Zo schrijft ze bijvoorbeeld over dat anderen haar zeggen dat ze geen kinderen zou moeten nemen, terwijl ze dat wel graag wil. Ook beschrijft ze het moment waarop ze bij de ggz weg ging, het “vertrouwde en bekende moest verlaten”.

Een heel herkenbare tekst vond ik Begrijpen. Hier beschrijft ze een situatie met haar vriend op straat, waarbij ze hem een vraag stelt en hij de vraagt ontwijkt en zich gekwetst voelt, terwijl Birsen dat niet zo bedoeld heeft. Als hij haar uitlegt wat de reden is, schrijft ze:
Kan hij dat niet gewoon
Zeggen, zodat ik het
Kan weten?

Ik zou het begrijpen
Als hij het
Maar zou uitleggen.”

Het iemand kwetsen zonder die intentie te hebben herken ik, en ook haar frustratie dat hij dit niet ‘gewoon’ even kan zeggen. Als je duidelijk communiceert waarom iets vervelend is, dan weet ik dat ook en kan ik er in het vervolg op letten. Verderop in het boekje beschrijft ze weer dit soort verborgen verwachtingen van anderen:
Ze trekken allebei
Hun mond niet open
Ik kan toch niet
In hun hoofd kijken!?

Of, zoals ik altijd zeg (tegenwoordig vaak enkel in mijn hoofd) tegen fietsers die hun hand niet uitsteken: “Ik kan toch niet ruiken waar jij naartoe wilt?”

Een laatste tekst waar ik graag nog op in wil gaan is Vragen. In Vragen gaan anderen iets doen samen, zonder haar mee te vragen. Ze baalt ervan dat ze niet gevraagd wordt, aangezien zij misschien ook wel mee zou willen. Het stukje tekst eindigt met een stemmetje van heel ergens ver die zegt “Rekening te houden, Met mij“. Dit illustreert mooi de keerzijde van het duidelijk zijn over je autisme. Anderen gaan voor jou invullen dat ze je beter niet kunnen vragen, omdat het vast te druk of te veel zal zijn voor je. Maar juist het gevraagd worden is heel fijn, als je daarbij ook de ruimte voelt om nee te kunnen zeggen.

Conclusie
Zoals gezegd is het een dun boekje, en door de schrijfstijl lees je het ook erg snel uit. Wel merkte ik dat ik nadat ik een tekstje had gelezen soms nog even terug wilde bladeren om er nog eens naar te kijken. Birsen beschrijft op een hele eigen manier heel herkenbare situaties, waarbij ze niet alleen de situatie zelf maar ook haar gedachten daarbij goed kan verwoorden. Zeker het lezen waard als je een boekje voor tussendoor zoekt!

Ook interessant

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *